Point Roberts: Hành trình đến thị trấn Mỹ biệt lập giữa lòng Canada

Nằm nép mình ở mũi bán đảo Tsawwassen, Point Roberts, bang Washington, là một viên ngọc ẩn mình giữa lòng Bắc Mỹ – một thị trấn nhỏ của Hoa Kỳ nhưng bị cô lập hoàn toàn khỏi lãnh thổ chính, chỉ có thể tiếp cận bằng đường bộ qua Canada. Với diện tích vỏn vẹn 13 km² và dân số khoảng 1.200 người, Point Roberts không chỉ là một điểm đến du lịch độc đáo mà còn là biểu tượng của sự hòa quyện văn hóa, thiên nhiên hoang sơ và lối sống chậm rãi, gần gũi. Dù phải đối mặt với những thách thức từ vị trí địa lý đặc biệt và căng thẳng chính trị gần đây giữa Mỹ và Canada, thị trấn này vẫn giữ được sức hút khó cưỡng, từ những bãi biển cát mịn, rừng thông bạt ngàn, đến cộng đồng ấm áp như một đại gia đình. Hãy cùng khám phá hành trình đến Point Roberts – nơi thời gian dường như ngừng trôi, và mỗi khoảnh khắc đều là một câu chuyện đáng nhớ.

1. Point Roberts: Lịch sử ra đời của một “đứa con lạc lõng”

Point Roberts là kết quả của một “tai nạn lịch sử” đầy thú vị. Năm 1846, Hiệp ước Oregon giữa Hoa Kỳ và Anh (lúc bấy giờ đang kiểm soát Canada) đã chọn vĩ tuyến 49 làm ranh giới phân chia hai quốc gia. Tuy nhiên, đường thẳng vô tình này đã cắt ngang bán đảo Tsawwassen, khiến một mảnh đất nhỏ ở phía nam vĩ tuyến thuộc về Mỹ, trong khi phần lớn bán đảo thuộc Canada. Kết quả là Point Roberts ra đời – một pene-exclave (vùng đất thuộc một quốc gia nhưng chỉ có thể tiếp cận qua quốc gia khác) độc nhất vô nhị.

Người Iceland là những cư dân đầu tiên đặt chân đến đây vào cuối thế kỷ 19, mang theo nghề nông và kỹ thuật chế biến cá hồi. Hậu duệ của họ vẫn còn sinh sống tại thị trấn, như bà của Hannah Shucard, một người dân địa phương vẫn giữ thói quen nói tiếng Iceland mỗi ngày. Qua hàng thế kỷ, Point Roberts đã phát triển từ một làng chài nhỏ bé thành một điểm đến du lịch độc đáo, nơi thiên nhiên và con người hòa quyện trong một bức tranh yên bình, khác xa với sự hối hả của các đô thị lớn như New York hay Los Angeles.

2. Một hành trình đầy thử thách nhưng đáng giá

Để đến được Point Roberts từ Mỹ, bạn phải trải qua một hành trình không giống bất kỳ đâu. Từ Blaine, Washington, bạn sẽ lái xe qua biên giới Canada tại Peace Arch, đi khoảng 40 km qua vùng ngoại ô Vancouver, rồi nhập cảnh trở lại Mỹ tại cửa khẩu Point Roberts. Tổng cộng, chuyến đi đòi hỏi bốn lần kiểm tra biên giới, biến mỗi lần di chuyển thành một cuộc phiêu lưu nhỏ. Đối với người dân địa phương, hộ chiếu hoặc thẻ NEXUS (dành cho người thường xuyên qua biên giới) là vật bất ly thân, như một phần không thể thiếu của cuộc sống.

Tuy nhiên, chính sự phức tạp này lại tạo nên sức hút riêng của Point Roberts. Không giống như các điểm đến du lịch dễ tiếp cận như Miami hay San Francisco, hành trình đến Point Roberts mang lại cảm giác như bạn đang khám phá một thế giới bí mật, nơi thiên nhiên hoang dã và sự tĩnh lặng chờ đợi. “Khi bạn vượt qua biên giới và lái xe vào con đường chính, những hàng cây xanh mướt bao quanh, bạn sẽ cảm nhận được sự yên bình như thể vừa trở về nhà,” Hannah Shucard chia sẻ. Không đèn giao thông, không tiếng còi xe, chỉ có tiếng sóng vỗ và tiếng chim hót – Point Roberts là nơi bạn có thể thả hồn vào thiên nhiên và quên đi những ồn ào của cuộc sống thường nhật.

3. Thiên nhiên hoang sơ: Viên ngọc của Point Roberts

Point Roberts không chỉ là một thị trấn, mà còn là một bức tranh thiên nhiên sống động, nơi mỗi góc nhỏ đều mang vẻ đẹp khiến trái tim rung động. Thị trấn sở hữu bốn công viên tuyệt đẹp, trong đó nổi bật nhất là Lily Point Marine Park and Reserve – khu bảo tồn ven biển với những vách đá dựng đứng, rừng thông bạt ngàn và tầm nhìn ngoạn mục ra Vịnh Boundary. Những con đường mòn uốn lượn qua công viên là nơi lý tưởng để đi bộ, đạp xe hoặc đơn giản là hít thở không khí trong lành. Vào những ngày thủy triều thấp, bạn có thể đi bộ gần một cây số ra biển, khám phá những hồ nước tự nhiên và sinh vật biển độc đáo.

Bãi biển Maple là một điểm đến khác không thể bỏ qua, với cát mịn và làn nước ấm, lý tưởng để bơi lội hoặc chèo thuyền kayak. Vào mùa hè, vùng biển xung quanh Point Roberts trở thành “sân khấu” của thiên nhiên, nơi cá voi sát thủ và cá voi lưng gù thường xuyên xuất hiện, mang đến những khoảnh khắc khó quên cho du khách. “Tôi đã từng thấy một đàn cá voi bơi ngang qua khi đang ngồi trên bãi biển,” Hannah kể. “Đó là khoảnh khắc khiến bạn nhận ra thiên nhiên kỳ diệu đến nhường nào.”

Ngoài ra, Lighthouse Marine Park là nơi hoàn hảo để cắm trại, với bãi cỏ xanh mướt, bãi biển đá cuội và bến thuyền nhỏ. Công viên này còn có một con đường gỗ dẫn ra biển, nơi bạn có thể ngắm hoàng hôn rực rỡ hoặc săn tìm những chú đại bàng đầu trắng – biểu tượng của nước Mỹ. Không giống các điểm đến đông đúc như Công viên Quốc gia Yosemite hay Banff ở Canada, các công viên ở Point Roberts mang lại cảm giác riêng tư, như thể bạn đang sở hữu cả một thiên đường cho riêng mình.

4. Cộng đồng ấm áp: Nơi mọi người là gia đình

Point Roberts không chỉ đặc biệt bởi thiên nhiên, mà còn bởi cộng đồng nhỏ bé nhưng gắn bó như một đại gia đình. Với chỉ 1.200 cư dân, mọi người ở đây đều quen biết nhau, từ người thủ thư, tài xế xe buýt, đến chủ cửa hàng tạp hóa. “Ở Point Roberts, bạn không chỉ là hàng xóm, bạn là bạn bè, là người thân,” Krystal King, một cư dân mới chuyển đến, chia sẻ. Câu chuyện của Krystal và chồng, Neil, là minh chứng cho sức hút của thị trấn. Sau khi mất nhà vì hỏa hoạn ở Portland, họ chuyển đến Point Roberts và mở cửa hàng Kora’s Corner, đặt theo tên cô con gái nhỏ Koraline. Điểm nhấn độc đáo của cửa hàng là bảo tàng vịt cao su – một bộ sưu tập vui nhộn thu hút cả người dân lẫn du khách.

Cộng đồng Point Roberts luôn sôi động với các hoạt động văn hóa và sự kiện. Mỗi năm, thị trấn tổ chức Ngày Quốc khánh Mỹ (4/7) với diễu hành, tiệc nướng và nhạc sống, cùng Ngày Canada (1/7) với các buổi hòa nhạc và tiệc gia đình tại bến thuyền. Những câu lạc bộ như Câu lạc bộ Làm vườn, Câu lạc bộ Sách và Nhóm Lịch sử là nơi người dân tụ họp, chia sẻ sở thích và xây dựng những mối quan hệ bền chặt. “Ở đây, mỗi sự kiện đều là một cơ hội để gắn kết,” Hannah Shucard nói. “Dù bạn là người mới đến hay đã sống cả đời, bạn luôn được chào đón.”

5. Lối sống gắn bó với cả Mỹ và Canada

Sự độc đáo của Point Roberts nằm ở cách nó hòa quyện văn hóa của hai quốc gia. Cờ Mỹ và cờ lá phong Canada tung bay song song trên khắp thị trấn, như biểu tượng của tình hữu nghị và sự phụ thuộc lẫn nhau. Nhiều cư dân sở hữu quốc tịch kép, sử dụng dịch vụ y tế và mua sắm ở Tsawwassen, Canada, chỉ cách vài phút lái xe. Trẻ em ở Point Roberts thường học ở các trường Canada, trong khi người lớn làm việc hoặc kinh doanh ở cả hai bên biên giới.

Trước đây, Point Roberts là điểm đến yêu thích của người Canada, đặc biệt là cư dân Vancouver, nhờ giá xăng, rượu và thực phẩm rẻ hơn. Các quán bar và nhà hàng ở đây từng tấp nập vào cuối tuần, khi người Canada vượt biên để tận hưởng không khí thư giãn. Tuy nhiên, đại dịch Covid-19 và căng thẳng thương mại gần đây, đặc biệt là các thuế quan 25% mà chính quyền Trump áp lên hàng hóa Canada, đã khiến lượng khách du lịch giảm mạnh. Theo Brian Calder, cựu chủ tịch Phòng Thương mại Point Roberts, 90% nền kinh tế thị trấn phụ thuộc vào người Canada, từ du lịch, mua sắm đến bất động sản. “Nếu không có khách Canada, chúng tôi như bị cắt mất nguồn sống,” Calder nói.

6. Những thách thức của một thị trấn biệt lập

Dù mang vẻ đẹp thơ mộng, cuộc sống ở Point Roberts không hề dễ dàng. Việc đi khám bác sĩ, mua sắm đồ dùng lớn hay sửa xe thường mất cả ngày vì phải qua bốn trạm kiểm soát biên giới. Trường tiểu học địa phương chỉ dạy đến lớp hai, buộc trẻ em lớn hơn phải đi học ở Blaine, Mỹ (cách 100 km, qua hai biên giới) hoặc Tsawwassen, Canada. Hành trình đi học mỗi ngày của các em là một chuyến “du lịch quốc tế” với xe buýt rời thị trấn từ 6:25 sáng.

Ngoài ra, Point Roberts thiếu các tiện ích cơ bản như bệnh viện, nha sĩ hay hiệu thuốc. Cư dân thường phải đến Bellingham, Washington, để được chăm sóc y tế, dù Vancouver gần hơn nhiều. Trong đại dịch Covid-19, việc đóng cửa biên giới đã khiến thị trấn rơi vào khủng hoảng kinh tế, mất 80% doanh thu và nhiều doanh nghiệp phải đóng cửa vĩnh viễn. Dù biên giới đã mở lại từ tháng 8/2021, thói quen tiêu dùng của người Canada đã thay đổi, khiến quá trình phục hồi kinh tế diễn ra chậm chạp.

Gần đây, căng thẳng thương mại Mỹ-Canada, với các chính sách thuế quan và lời kêu gọi “tẩy chay” từ một số người Canada, đã làm gia tăng lo ngại về tương lai của Point Roberts. Chủ quán Saltwater Café, Tamra Hansen, cho biết doanh thu của cô giảm 55% trong tháng 2/2025, và thị trấn đang đối mặt với nguy cơ trở thành “một thị trấn ma” nếu không có sự hỗ trợ. Nhiều cư dân, như Larry Musselwhite của Larry’s Liquor Locker, bày tỏ sự thất vọng với các chính sách của chính quyền Trump, cho rằng chúng đang gây tổn hại cho những cộng đồng nhỏ như Point Roberts.

7. Tại sao Point Roberts vẫn là điểm đến độc đáo?

So với các điểm đến du lịch nổi tiếng như Hawaii hay Florida, Point Roberts mang đến một trải nghiệm hoàn toàn khác biệt. Thay vì sự náo nhiệt của các khu nghỉ dưỡng xa hoa, thị trấn này mời gọi bạn sống chậm lại, hòa mình vào thiên nhiên và kết nối với cộng đồng. Dưới đây là những lý do khiến Point Roberts nổi bật:

• Thiên nhiên nguyên sơ: Với các công viên như Lily Point và Lighthouse Marine, Point Roberts là thiên đường cho những người yêu thiên nhiên. Khác với các công viên quốc gia đông đúc, nơi đây mang lại cảm giác yên tĩnh và riêng tư.
• Văn hóa hòa quyện: Sự kết hợp giữa Mỹ và Canada tạo nên một bản sắc độc đáo, từ các lễ hội chung đến lối sống thân thiện với cả hai quốc gia. Không nơi nào bạn thấy cờ hai nước tung bay tự hào như ở Point Roberts.
• An toàn và bình yên: Với tỷ lệ tội phạm thấp hơn ba lần so với trung bình bang Washington, Point Roberts được ví như “khu cộng đồng khép kín tốt nhất nước Mỹ”. Trẻ em tự do đạp xe, người lớn để chìa khóa trong xe mà không lo lắng.
• Cộng đồng gắn bó: Khác với các thành phố lớn, nơi mọi người thường xa cách, Point Roberts là nơi bạn được chào đón như người thân, tham gia các sự kiện cộng đồng và xây dựng những mối quan hệ lâu dài.

8. Lời khuyên cho du khách đến Point Roberts

Để có một chuyến đi trọn vẹn đến Point Roberts, hãy lưu ý:

• Chuẩn bị giấy tờ: Đừng quên mang hộ chiếu hoặc thẻ NEXUS để qua biên giới. Kiểm tra thời gian chờ tại cửa khẩu qua ứng dụng Border Wait Times để lên kế hoạch hợp lý.
• Thời điểm lý tưởng: Mùa hè (tháng 6-8) là thời điểm tốt nhất để ghé thăm, khi thời tiết ấm áp, cá voi xuất hiện và các sự kiện như Diễu hành 4/7 diễn ra sôi nổi.
• Hoạt động không thể bỏ qua: Tham gia đi bộ đường dài tại Lily Point Marine Park, ngắm cá voi từ Lighthouse Marine Park, hoặc chơi golf tại Bald Eagle Golf Course (dự kiến mở lại vào năm 2025).
• Hỗ trợ kinh tế địa phương: Ghé thăm các cửa hàng như Kora’s Corner hoặc ăn tối tại Saltwater Café để ủng hộ các doanh nghiệp đang gặp khó khăn.
• Tôn trọng văn hóa: Hãy trân trọng sự hòa quyện Mỹ-Canada, tham gia các sự kiện cộng đồng và trò chuyện với người dân để hiểu thêm về cuộc sống độc đáo tại đây.

9. Point Roberts – Viên ngọc ẩn của Bắc Mỹ

Point Roberts không chỉ là một thị trấn, mà là một câu chuyện về sự kiên cường, hòa hợp và tình yêu thiên nhiên. Dù bị cô lập bởi biên giới và đối mặt với những thách thức kinh tế, nơi đây vẫn tỏa sáng với vẻ đẹp hoang sơ, cộng đồng ấm áp và lối sống chậm rãi hiếm có. Trong khi các điểm đến như Las Vegas hay Miami thu hút bởi sự xa hoa, Point Roberts mời gọi bạn tìm lại sự bình yên, nơi mỗi buổi sáng là một chuyến dạo chơi trên bãi biển, mỗi buổi tối là ánh hoàng hôn rực rỡ trên Vịnh Boundary.

Hãy chuẩn bị hộ chiếu, mở lòng và lên đường đến Point Roberts – nơi bạn sẽ tìm thấy một góc nhỏ của nước Mỹ, đậm chất Canada, và một thế giới tách biệt đầy mê hoặc. Dù tương lai có bất định, tinh thần của Point Roberts vẫn bất diệt, sẵn sàng chào đón bạn vào một hành trình không thể nào quên.