Shigatse – vùng đất góp phần làm tăng thêm bầu không khí linh thiêng của Phật giáo Tây Tạng, Trung Quốc

Shigatse, thành phố có tên gọi với ý nghĩa là “vùng đất màu mỡ” ở Tây Tạng, Trung Quốc. Với lịch sử hơn 600 năm, đây cũng chính là nơi lưu giữ các giá trị văn hóa, kinh tế, chính trị của Tây Tạng. Thêm vào đó đây cũng chính là trụ sở truyền thống của Panchen Lama. Đó là một trong những nhà lãnh đạo tinh thần ở Tây Tạng mà người dân ở đây vô cùng sùng bái.

Thành phố Shigatse hay còn được biết đến với một tên gọi khác cũng không kém phần phổ biến là “Xigaze”. Shigatse tọa lạc ở vùng đất trù phú ở phía Tây Nam của thủ phủ Lhasa với khoảng cách khá xa, tầm 250km. Và là phía Tây Bắc của Gyantse – một thị trấn nhỏ xinh từng là trung tâm thương mại nổi tiếng ở Tây Tạng, cách nhau khoảng 90km.

Shigatse là thành phố lớn thứ hai tại khu tự trị Tây Tạng của người dân Trung Hoa đại lục. Thành phố nằm ở độ cao khoảng 3.840m và là nơi hội tụ 2 dòng chảy của 2 con sông Yarlung Tsangpo và Nyangchu nổi tiếng với sự trù phú và là cội nguồn của nhiều dưỡng chất thiên nhiên tạo ở miền Tây mảnh đất này.

Cũng giống như thủ đô Lhasa nổi tiếng, thành phố Shigatse sở hữu một khu phố cổ ấn tượng với các con hẻm, khu phức hợp và đặc biệt là các tu viện dài ngoằn ngoèo. Shigatse là thành phố cao nhất trên thế giới, được ưu ái ban tặng cho phong cảnh cao nguyên tuyệt đẹp và đây vẫn luôn là địa điểm tham quan cực “hot” mà du khách nhất định không nên bỏ lỡ.

Lịch sử hình thành lâu đời của thành phố Shigatse đã mang lại cho nơi đây một di sản văn hóa ấn tượng về Phật giáo. Nổi bật với Tu viện Tashilhunpo hùng vĩ có khoảng 600 năm tuổi với phong cách kiến ​​trúc tráng lệ, mái vàng và sở hữu các tòa nhà rực rỡ. Bên cạnh đó, nơi đây còn có hàng chục tu viện thuộc những tông phái khác nhau, góp phần làm tăng thêm bầu không khí linh thiêng của Phật giáo.

1. Phố cổ Gyangtse

Đây là một con đường dài và rộng được lát bằng đá. Các căn nhà ở xung quanh được thiết kế theo lối kiến trúc địa phương. Các phần tường được trang trí bằng các bức tường trắng như tuyết và có cửa mạ vàng. Đi dọc con phố này, du khách sẽ thấy được hình ảnh các đứa trẻ dang chơi đùa. Đặc biệt người dân địa phương ở đây rất thích di chuyển bằng xe ngựa. Và nó là phương tiện di chuyển hằng ngày và phổ biến nhất của người dân. Vì thế, một bầu không khí vô cùng hài hòa và yên bình giữa con người và động vật, thiên nhiên. Đó cũng chính là điều làm du khách yêu mến vùng đất này.

2. Tu viện Palcho

Nằm giữa Lhasa và Shigatse, Gyangtse là thị trấn đậm tính truyền thống và an nhiên của Tây Tạng. Và Tu viện Palcho, nằm tại trung tâm của phố cổ, là lý do chính giúp cho thị trấn Gyangtse nổi tiếng. Được xây dựng vào năm 1418, Tu viện Palcho vẫn còn khá nguyên vẹn. 

Tu viện Palcho có những đặc điểm kiến trúc của người Hán, Tây Tạng và Nepal. Nó cũng là ngôi nhà chung của 3 hệ phái tôn giáo của Tây Tạng là: Sakyapa, Kadampa và Gelugpa. Các hệ phái này cùng chia sẻ một chánh điện và các phòng nghiên cứu Phật giáo. Trong tu viện có Hội quán chính, tranh tường và Zhacang vô cùng nổi tiếng.

3. Tu viện Tashilhunpo

Tu viện Tashilhunpo nằm ở trên đỉnh đồi Drolmari (thuộc dãy núi Tara), trung tâm thành phố Shigatse. Tu viện hiện là một cơ sở tôn giáo lớn nhất ở Tây Tạng, và là một trong sáu đại tu viện của phái Gelugpa (phái Mũ Vàng) ở Trung Quốc, và cũng được xem là đại diện cho nghệ thuật kiến trúc Tây Tạng.

Tu viện này được thành lập năm 1447 bởi Gendun Drup – đức Đạt Lai Lạt Ma đời đầu tiên, người vừa là cháu trai, vừa là đệ tử truyền thừa của Ngài Tông Khách Ba, tổ sư phái Mũ vàng (Hoàng Mạo giáo) của Tây Tạng. Tu viện dần dần được mở rộng bởi đức Ban Thiền Lạt Ma đời thứ tư và các vị Ban Thiền Lạt Ma đời kế tiếp. Trải qua 5 thế kỷ kể từ khi thành lập, Tashilhunpo trở thành một tu viện đồ sộ với hàng ngàn người cư trú, cũng là nơi lưu giữ vô số kinh sách và những di sản văn hóa quý giá khác.

Về tên gọi Tashilhunpo, nó có nghĩa là “tất cả sự kiết tường và phúc lạc đều hội tụ ở đây”. Ngay từ khi thành lập, Tashilhunpo là nơi cư trú truyền thống của những vị Ban Thiền Lạt-ma, những người xếp vị trí thứ hai ở trong dòng Tulku của truyền thống Gelugpa.

Tu viện Tashilhunpo có tổng diện tích gần 300.000m². Đứng ở lối vào Tu viện Tashilhunpo, du khách có thể nhìn thấy những tòa nhà uy nghi với mái vàng và tường trắng. Kiến trúc chính ở Tu viện Tashilhunpo gồm: Tháp thờ Đức Phật Di Lặc (Jamba Chyenmu), hội đường chính (Maitreya Chapel), cung điện của Ban Thiền Lạt-ma (Gudong), thư viện, phòng trưng bày, bảo tháp thờ xá lợi các vị Ban Thiền Lạt-ma, điện Kelsang,…

Bên cạnh cung điện uy nghi, Tu viện Tashilhunpo còn nổi tiếng bởi các bức tường với vô số bức phù điêu ấn ký của Đức Thích Ca. Có khoảng hơn 1.000 hình vẽ chỉ ấn khác nhau, xen kẽ bởi tám biểu tượng cát tường của Phật giáo được tìm thấy bên trong tu viện. Bởi vì sự đa dạng về kích cỡ, màu sắc nổi bật và những hình vẽ tinh tế, những bức bích họa này được xem là những kiệt tác nghệ thuật Phật giáo.

4. Pháo đài Dzong Drugyel

Nằm cuối con đường lát đá cách thị trấn Paro 14km là tàn tích của Pháo đài Dzong Drugyel do Ngài Zhabdrung Ngawang Namgyal xây dựng năm 1649 để kiểm soát con đường dẫn đến Tây Tạng. Không giống với các pháo đài khác do Ngài Zhabdrung Ngawang Namgyal xây dựng, pháo đài này chỉ có vai trò phòng thủ chứ không đảm nhiệm chức năng hành chính và tôn giáo. Kho vũ khí ở pháo đài thuộc loại tốt nhất ở Bhutan thời bấy giờ. Pháo đài được cho là có một cổng giả được thiết kế có chủ đích nhằm đánh lừa quân địch đi vào sân cụt.

Pháo đài được đặt tên Dzong Drugyel theo tiếng Bhutan có nghĩa là “pháo đài vinh quang” để kỷ niệm chiến thắng của Bhutan trước quân xâm lược Tây Tạng năm 1644.

Do trận hỏa hoạn năm 1951, pháo đài ngày nay chỉ còn sót lại tàn tích. Dù trong tình trạng bị phá hủy, tàn tích của pháo đài vẫn tiếp tục được bảo tồn như một di tích quan trọng, là sợi dây liên kết giữa người dân Bhutan và sự kiện trọng đại đã góp phần gìn giữ độc lập chủ quyền của Vương quốc Bhutan. Bởi đây từng là nơi lính Bhutan đương đầu và đánh đuổi quân đội Tây Tạng.

Phần tàn tích của pháo đài được gìn giữ khá tốt. Du khách vẫn có thể dễ dàng hiểu và phân biệt các đặc điểm khác nhau của pháo đài này. Mặc dù hầu hết những phần làm từ gỗ như khung mái, khung cửa sổ và cửa ra vào, sàn nhà, trần nhà gần như bị phá hủy hoàn toàn nhưng những phần chính làm từ đá và đất nện thì vẫn còn. Công trình giúp du khách hiểu thêm những sáng kiến, cách vận dụng trong việc phòng thủ ở thời trước. Hơn thế, vào những ngày quang đãng, du khách có thể nhìn thấy đỉnh núi Jhomolhari từ pháo đài.

5. Tu viện Sakya

Tu viện Sakya cách trung tâm Shigatse 148km và là trung tâm của Hệ phái Sakya của Phật giáo Tây Tạng. Tu viện được gọi là “Đôn Hoàng thứ hai” vì nó có một bộ sưu tập khổng lồ gồm nhiều tranh tường và tranh Thangkas của Phật giáo Tây Tạng. Không ai biết kích thước chính xác của bộ sưu tập nhưng một số ước tính nói rằng có 40.000 tập kinh trong tu viện.

Tu viện Sakya bao gồm 2 tu viện bị chia cắt bởi sông Zhongqu. Tu viện phía Bắc nằm dọc theo đồi Bonbori và ngày nay nó chỉ là đống đổ nát. Tu viện phía Nam được xây dựng giống như một pháo đài vào năm 1288 bởi Drogon Chogyal Pagba, Người giữ ngai vàng thứ 5 của Sakya và nằm trong thung lũng.

Khi ở trong Tu viện Sakya, du khách phải ghé thăm Sảnh Tụng Kinh Chính rộng 5.800m². Đừng bỏ lỡ những bức tranh tường mạn đà la được bảo quản tốt trên tầng hai của hội trường.

6. Đỉnh Everest

Everest là đỉnh núi cao nhất của Hy Mã Lạp Sơn. Ở đây có 38 đỉnh có độ cao trên 7.000m, và có tới 4 đỉnh cao trên 8.000m. Vì vậy, nơi đây còn được mệnh danh là “cực thứ ba của trái đất”. Quanh năm trên đỉnh núi bao quanh đầy tuyết phủ. Và khi mặt trời chiếu xuống nó như một kim tự tháp trắng. Chính điều này khiến du khách không khỏi ngạc nhiên và thích thú.

Hành trình chinh phục đỉnh Everest rất khó khăn nhưng thành quả của nó chắc chắn làm du khách thích thú. Bởi đó là một không gian với tuyết phủ trắng xóa. Ngoài ra, ở khu vực núi Everest đã xây dựng một khu bảo tồn thiên nhiên. Đó là nơi sinh sống của hàng ngàn thực vật, động vật hoang dã và rừng nguyên sinh… Rất nhiều trong số đó là các loài quý hiếm.

7. Tu viện Rongbuk

Tu viện Rongbuk nằm gần chân phía Bắc của đỉnh Everest ở độ cao 4.980m và được coi là tu viện cao nhất thế giới. Nếu thời tiết tốt, du khách có thể bắt gặp những khung cảnh đáng kinh ngạc của mặt phía Bắc của đỉnh Everest.

Tu viện là một điểm dừng chân tuyệt vời cho du khách của Trại cơ sở Everest. Du khách có thể đi xe bus dịch vụ hoặc một chuyến đi bộ tương đối ngắn đến Everest Base Camp, cách tu viện chỉ 8km. Tham quan xung quanh tu viện sẽ mang đến cho du khách cơ hội tuyệt vời để ngắm bình minh và hoàng hôn với quang cảnh đỉnh Everest và trong bầu trời quang đãng và du khách cũng sẽ có tầm nhìn tuyệt vời lên đỉnh Everest trong đêm.

Có một nơi được gọi là Đài quan sát Everest trong tu viện với một bảo tháp màu trắng. Đừng quên ghé thăm nơi đây và chụp ảnh kim đỉnh núi khổng lồ của Everest với bảo tháp trắng ở phía trước!

8. Hồ Peikutso

Hồ Peikutso tuyệt đẹp trên núi cao nằm gần Shishapangma, ngọn núi cao thứ 14 trên thế giới. Hồ nước hẻo lánh này có rất ít khách du lịch, nhưng là một nơi tuyệt vời để đến nếu du khách muốn xem một số khu vực xa xôi của Tây Tạng. Hồ nằm ở độ cao 4.600m và có màu ngọc lam tươi sáng quanh năm. Trên đường đến hồ, du khách sẽ có tầm nhìn tuyệt vời ra dãy núi Himalaya. Thường có rất nhiều động vật hoang dã trong khu vực này bao gồm: ngựa hoang, chó sói, cáo, hươu, nai, linh dương, sếu cổ đen cũng như bò Tây Tạng và cừu.

Shigatse – thành phố lớn thứ hai ở Tây Tạng có một số tu viện lớn, vẻ đẹp tự nhiên và phong cảnh tuyệt vời cho du khách. Kể từ khi tuyến đường sắt từ Lhasa được mở, hiện nay nó đã trở nên dễ tiếp cận hơn. Có thể nói rằng tham quan thành phố Shigatse trong hành trình du lịch Trung Quốc là một chuyến đi đầy cảm xúc vào nền văn hóa Phật giáo cổ đại và một cuộc hành trình qua các vùng cao nguyên của dãy Himalaya.