Nhật Bản được mệnh danh là “thiên đường du lịch", một phần là do có 4 mùa: Xuân, Hạ, Thu, Đông, mỗi mùa đều có những cảnh sắc và các hoạt động truyền thống, văn hoá rất riêng. Vì thế, ở Nhật Bản, không chỉ riêng mùa hoa anh đào hay mùa lá đỏ, mà bất kỳ thời điểm nào trong năm, du khách cũng đều có thể trải nghiệm những điều mới lạ, thú vị.

Nhật Bản nằm ở khu vực ôn đới cận hàn đới, thời tiết thiên về lạnh hơn, nhưng trong cả năm vẫn có đủ 4 mùa rõ rệt: Xuân, Hạ, Thu, Đông. Đặc biệt, thời tiết mỗi mùa ở Nhật Bản cũng có sự khác nhau giữa các khu vực. Ví dụ có những nơi mùa hè và mùa đông chênh lệch nhiệt độ rất lớn, hè nóng đông lạnh. Còn một vài khu vực khác dù là mùa đông hay hè hay thời điểm khác trong năm, thời tiết vẫn khá mát mẻ và dễ chịu.

Ở Nhật Bản, mùa xuân thường diễn ra từ tháng 3 tới tháng 5. Thời điểm này nhiệt độ trung bình vào tháng 3 khoảng 13 độ C ban ngày, 5 độ C vào đêm và sáng sớm. Sang tháng 4, nhiệt độ ban ngày lên 18,5 độ C, vào ban đêm và sáng sớm nhiệt độ khoảng 10,5 độ C. Mặc dù là mùa xuân nhưng một nửa đầu là những ngày khá lạnh với tuyết rơi, nhưng vào nửa sau thì nhiều ngày nắng ấm, không khí rất dễ chịu.

Đây chính là mùa hoa anh đào nở. Khắp các nẻo đường ở nước Nhật, đâu đâu du khách cũng có thể nhìn thấy những hàng cây hoa anh đào. Vẻ mỏng manh, trong sáng của bông hoa đung đưa trong gió càng làm tăng thêm phần lãng mạn.

Thời gian hoa anh đào nở rộ từ cuối tháng 3 tới đầu tháng 4 và thường hoa chỉ nở đẹp nhất trong 10 ngày nếu trời không mưa. Trong khoảng thời gian hoa anh đào nở, người Nhật thường tụ tập bạn bè, gia đình đi ngắm hoa, ăn uống. Khắp nơi trên đất nước Nhật Bản đều có hoa anh đào, đặc biệt ở ven sông, công viên hoặc dọc theo các con kênh, trong sân các ngôi biệt thự.

Nhật Bản vào mùa xuân đâu chỉ có hoa anh đào, mà còn nhiều loại hoa tuyệt đẹp khác thi nhau đua sắc như: hoa Chi Anh, hoa Cải Dầu, hoa Đỗ Quyên, hoa Tử Đằng,…

Mùa xuân thường đánh dấu một mùa sản vật tuyệt vời trên khắp thế giới, nhưng có một số đặc sản chỉ có vào mùa xuân ở "xứ Phù Tang" mà du khách nên thử ít nhất một lần trong đời, có thể kể tới: Bắp cải, Hải sản, Măng tre, Sakura Mochi, Bánh Ichigo Daifuku, Bánh cá Sakura Taiyaki,...

Mùa xuân Nhật Bản cũng là thời điểm diễn ra nhiều lễ hội hấp dẫn mà du khách sẽ có cơ hội tham gia và trải nghiệm như: Nghi lễ Omizutori hay còn gọi là Lễ hội lấy nước ở Chùa Todaiji, Lễ hội Hinamatsuri, Lễ hội Otaue, Lễ hội Takayama,...

Xuân qua, Nhật Bản bước vào mùa hè (từ tháng 6 đến tháng 8). Với nền nhiệt nóng ẩm (nhiệt độ vào ban ngày ban ngày khoảng 31.5 độ C, buổi tối khoảng 24 độ C) mang theo những cơn mưa dai dẳng đã tạo điều kiện cho hoa cẩm tú cầu nở rộ. Đây cũng là mùa trồng lúa ở Nhật, khắp cả nước phủ một màu xanh tuyệt đẹp, từ màu xanh của lá anh đào, lá phong, hạt dẻ, cây sồi trên rừng núi cho tới màu xanh đậm của những hàng thông xanh và lũy tre nhẹ nhàng phất mình trong gió.

Vào dịp hè, người Nhật cũng như khách du lịch nước ngoài thường thích tắm biển, tham quan những thắng cảnh đẹp hoặc tới các khu vui chơi giải. Tuy mùa hè ở Nhật Bản thường nóng ẩm hơn ở Việt Nam nhưng du khách hoàn toàn yên tâm, vì là nước phát triển nên đi đâu cũng có máy lạnh du khách sẽ không phải chịu cảnh nóng bức, oi ả.

Đặc biệt, mùa hè ở Nhật Bản được xem là mùa của lễ hội (Matsuri). "Matsuri" là từ để chỉ các lễ hội ở Nhật Bản, trong đó mọi người tụ tập nhảy các điệu múa dân gian, làm đồ ăn truyền thống, treo đèn lồng, chơi pháo hoa… Có thể kể tới một số lễ hội mùa hè như: Lễ hội Sanno của Đền Hie ở Tokyo với cuộc diễu hành của đền thờ di động qua các con đường sầm uất của quận Akasaka; Lễ hội Chagu-chagu Umakko với màn diễu hành của đoàn ngựa được hóa trang đầy màu sắc, Lễ hội Tanabata; Lễ hội Bon - nghi lễ tôn giáo được tổ chức để tưởng nhớ người đã khuất; Lễ hội Hakata Gion Yamakasa ở đỉnh núi Fukuoka với cuộc diễu hành của những cỗ xe rước khổng lồ; Lễ hội Gion ở Kyoto với những chiếc xe rước lớn được trang hoàng rực rỡ diễu hành qua các con đường chính.

Mùa hè cũng là mùa của pháo hoa, hàng đêm với những buổi trình diễn bắn những tràng pháo hoa lung linh sắc màu trên bầu trời. Đây là một sự kiện yêu thích của người Nhật, thông thường khi có lễ hội bắn pháo hoa sẽ rất đông vì vậy các du khách chú ý nên tới trước khoảng 4-5 giờ đồng hồ để giữ chỗ và nhớ mang theo tấm trải và đồ ăn, uống nhé!

Từ tháng 9 tới tháng 11 là lúc mùa thu diễn ra ở Nhật Bản. Có thể nói, mùa thu Nhật Bản với một tiết trời cực kì đẹp. Không lạnh lẽo như mùa đông, không nóng nực như mùa hè, thời tiết mùa thu mát mẻ, nắng vàng dịu, bầu trời trong xanh và không khí rất trong lành. Đây là thời điểm rất thích hợp cho những hoạt động du lịch, dã ngoại.

Điểm nhấn mùa thu ở Nhật Bản đó là những chiếc lá xanh chuyển sắc sang màu vàng và đỏ. Đến Nhật Bản vào mùa thu, du khách sẽ được chiêm ngưỡng những con đường rợp bóng lá đỏ rực rỡ, một khung cảnh tuyệt đẹp. Đây cũng là mùa lá đỏ Momiji (mùa khi các lá chuyển sang màu vàng và màu đỏ). Lá thường đỏ từ nơi lạnh trước rồi mới xuống phía Nam: Ở Hokkaido từ đầu tháng 9 tới đầu tháng 11, ở vùng Touhoku (Đông Bắc) từ cuối tháng 9 tới đầu tháng 11, ở vùng Kantou (Tokyo) cuối tháng 9 - đầu tháng 12 (đầu tháng 12: chỉ một số nơi), vùng Kansai: cuối tháng 10 - đầu tháng 12, miền Nam Nhật Bản: cuối tháng 10 - cuối tháng 11. Nhìn chung, ở nơi lạnh thì lá đỏ thường có trong khoảng 50 ngày, còn các nơi nóng hơn thì chỉ 20-30 ngày. Ở mỗi vùng lịch lá đỏ còn tùy địa hình, ví dụ ở nơi cao lạnh hơn thì lá đỏ sẽ sớm hơn.

Điểm đến lý tưởng nhất ở Nhật Bản vào mùa thu đó là thành phố Nikko - nơi làm say đắm du khách bởi sắc cam, đỏ của lá phong hòa quyện với màu xanh nhẹ nhàng của bầu trời và màu vàng ấm áp của ánh nắng mùa thu. Thành phố Nikko nằm ở quận Tochigi, phía bắc tỉnh Kanto, nơi hội tụ nhiều danh lam thắng cảnh hữu tình, trong đó nổi tiếng nhất là đền chùa Nikko, bao gồm đền Nikko Toshogu, đền Nikko Futarasan và chùa Rinnoji. Với cảnh quan thiên nhiên tươi đẹp cùng kiến trúc cổ kính qua nhiều thế kỷ, quần thể khu đền, chùa Nikko là nơi thiêng liêng của "đất nước hoa anh đào". Nơi đây lưu giữ lịch sử của Tokugawa Shoguns, gia thế quyền lực nhất Nhật Bản. Năm 1999, quần thể đền, chùa Nikko đã được UNESCO công nhận là di sản văn hóa thế giới. Toàn bộ di sản bao gồm 103 hạng mục, trong đó 9 mục được xếp hàng quốc bảo và 94 mục xếp hàng tài sản văn hóa trọng yếu của Nhật Bản.

Mùa thu cũng là mùa thu hoạch ở Nhật Bản, đó là một lý do có nhiều lễ hội và sự kiện được tổ chức vào khoảng thời gian này. Các lễ hội được tổ chức ở rất nhiều nơi, mỗi nơi lại theo một cách khác nhau và thường là trong các đền thờ bắt đầu từ nghi thức Shinto để thể hiện lòng biết ơn, sự cảm kích đối với các vị thần.

Khi trời vào thu se lạnh, thưởng thức những món ngon đậm hương vị "xứ sở anh đào" cũng sẽ là trải nghiệm khó quên với du khách. Đó là Súp Nấm Matsutake Dobin Mushi, Khoai lang nướng Yakiimo, Hồng sấy Shibui Kaki,...

Từ tháng 12 đến tháng 2 năm sau là thời điểm mùa đông lạnh giá của Nhật Bản. Nhiệt độ trung bình vào tháng 12 ban ngày khoảng 12 độ C, tối và sáng khoảng 5 độ C. Vào tháng 1 thì ban ngày khoảng 10 độ, sáng và tối khoảng 2-3 độ. Vào tháng 2 ban ngày khoảng 10-11 độ C, sáng và tối khoảng 3 độ C.

Điểm đặc trưng của mùa đông Nhật Bản là khung cảnh tuyết trắng xóa. Mọi thứ sáng lấp lánh và trắng xóa bởi tuyết phủ khắp nơi sẽ khiến du khách thấy rất dễ chịu. Tuy nhiên, không phải ở nơi nào cũng có tuyết rơi dày, thường tuyết chỉ rơi và bao phủ ở phía Bắc Nhật Bản và phía Tây Nhật Bản. Ở các vùng phía Đông như Tokyo, tuyết sẽ rất ít rơi hoặc chỉ phủ trắng một vài ngày bởi vì Nhật Bản có một sông núi chạy theo hướng Bắc Nam nên phần lớn mưa tuyết đã rơi hết ở phía Tây. Những vùng phía Bắc (đất tuyết Yukiguni) như Hokkaidou thì vào mùa đông tuyết phủ trắng hết. Tuyết bắt đầu rơi sớm nhất ở Hokkaido, thường vào khoảng cuối tháng 10 - đầu tháng 11. Ở các tỉnh Aomori, Akita, Iwate, tuyết bắt đầu rơi từ đầu đến giữa tháng 11, ở các tỉnh Yamagata, Miyagi, Fukushima, tuyết bắt đầu rơi khoảng từ giữa đến cuối tháng 11. Ở các tỉnh Niigata, Toyama, Ishikawa, Fukui, Nagano, tuyết bắt đầu rơi từ khoảng cuối tháng 11 đến đầu tháng 12, du khách có thể thưởng thức phong cảnh tuyết phủ khắp nơi...

Đến Nhật Bản vào thời điểm này, du khách sẽ được tham gia trượt tuyết và ngắm cảnh tuyết, ngâm mình trong các suối nước nóng,... Không những thế, du khách còn có cơ hội tham gia nhiều lễ hội đặc sắc như: Lễ hội Hagoita-ichi (Hội chợ cầu lông) của Chùa Asakusa Kannon ở Tokyo; Lễ hội đốt lửa thiêng Okera Mairi của Đền Yasaka ở Kyoto; Lễ hội Namahage ở bán đảo Peninsula, tỉnh Akita; Lễ Đốt cỏ trên Núi Wakakusayama, Nara; Lễ hội Tuyết tại Sapporo, Hokkaido,...

Mùa đông Nhật Bản là mùa mà cá rất ngon. Các loại cá như: Buri, Tara, Maguro, Iwashi, Saba,... vào mùa lạnh thân rất chắc, nhiều chất béo, độ ngon và giá trị dinh dưỡng cao. Các loại hải sản như: Kaki, Tarako, Nori, cùng với các nguyên liệu thường thấy vào dịp Tết ở Nhật như Iseebi, Tarabagani,... đều rất ngon vào mùa này. Mùa đông cũng là mùa của các loại rau như cải thảo, củ cải, rau chân vịt, củ sen,... và các loại hoa quả như táo, quýt,... Món lẩu nóng mà mọi người có thể quây quần bên nhau quanh một nồi lẩu được đặt trên bàn với các thức ăn của mùa đông sẽ ngon hơn khi trời lạnh.

Trên đây là những thời gian đẹp nhất để du lịch Nhật Bản, tùy theo mục đích và lịch trình mà hãy chọn lấy một thời điểm nhé! Du khách cũng đừng quên tham khảo thêm kinh nghiệm du lịch Nhật Bản để chuẩn bị kỹ hơn cho chuyến đi của mình!